Turystyka industrialna na Śląsku
Śląsk i jego pogranicze to jeden z najciekawszych obszarów turystyki industrialnej w Europie. Dawne kopalnie, huty i zakłady przemysłowe coraz częściej zyskują nowe życie jako muzea, centra kultury i atrakcje turystyczne. Szlak Węgla i Stali to transgraniczna trasa turystyczna, która łączy najważniejsze z tych miejsc w regionie. Obejmuje zarówno obiekty po stronie polskiej, jak i czeskiej, tworząc spójną opowieść o rozwoju przemysłu ciężkiego i jego wpływie na krajobraz oraz życie mieszkańców.
Wśród punktów na szlaku znajdują się dawne kopalnie, zakłady przemysłowe oraz nowoczesne centra edukacyjne i kulturalne, które nadają tym miejscom nowe funkcje. Na szlaku znajdują się:
- Muzeum Ustrońskie im. Jana Jarockiego w Ustroniu
- Browar Zamkowy w Cieszynie
- Instytut Dziedzictwa i Dialogu – Łaźnia Moszczenica
- Familoki – Zabytkowe Osiedle Patronackie KWK „Dębieńsko” w Czerwionce-Leszczynach
- Zabytkowa Kopalnia Ignacy w Rybniku
- Piece wapienne w Wędryni
- Muzeum Huty Trzynieckiej i miasta Trzyńca
- Kopalnia Michał
- Muzeum Górnicze Landek
- Mały Świat Techniki U6 Dolne Witkowice
Najmłodszym miejscem na szlaku jest Łaźnia Moszczenica w której znajduje się wystawa Carbonarium. To nowoczesna przestrzeń wystawiennicza, która w przystępny i angażujący sposób opowiada o węglu i historii górnictwa.
Budynek, w którym mieści się Carbonarium, to dawna łaźnia KWK Moszczenica – jednego z byłych ważnych zakładów górniczych w regionie. Rewitalizacja tego obiektu i nadanie mu nowej funkcji wpisuje się w szerszy trend przekształcania terenów poprzemysłowych w miejsca kultury i edukacji. Dzięki temu odwiedzający mogą nie tylko poznać historię górnictwa, ale także zobaczyć autentyczną przestrzeń związaną z jego funkcjonowaniem.
Dzięki Carbonarium oraz swojej historii związanej z górnictwem Jastrzębie-Zdrój staje się coraz ważniejszym punktem na mapie turystyki industrialnej na Śląsku obok takich miejsc jak Zabytkowa Kopalnia Ignacy w Rybniku, Browar Zamkowy w Cieszynie czy Mały Świat Techniki U6 Dolne Witkowice.
